postheadericon Teorie wyjaśniające mechanizm odpowiedzi immunologicznej

Żadna z dotychczasowych zaproponowanych teorii tłumaczących me-chanizm dojrzewania zdolności immunologicznych ustroju nie zdołała wyjaśnić wszystkich zjawisk immunologicznych ani rozstrzygnąć wszy-stkich wątpliwości. Tak zwana teoria informacyjna Paulinga i Haurowi- tza zakładała, że dopiero kontakt z określonym antygenem determinuje specjalizację danego limfocyta i co za tym idzie w organizmie, który do-tychczas nie stykał się z danym antygenem, brak jest komórek gotowych do swoistej z nim interakcji i odpowiedzi immunologicznej. Antygen według tej teorii odkształcając nieczynną globulinę lub, jak sugerowano później, modulując odpowiedzialny za jej syntezę gen, zmieniałby komórkę omnipotencjalną w komórkę zdolną do odpowiedzi na ten właśnie jeden antygen. Założenia te są sprzeczne z obserwacjami biologów i dlatego teoria ta nie znajduje szerokiego uznania mimo wielokrotnych prób modyfikowania przedstawionych w niej założeń.

Konkurencyjna teoria, której podstawy formułowali: Ehrlich (1906), Jerne (1955) i Talmage (1957), swą formę ostateczną zawdzięcza Burne- towi (1959) i znana jest jako teoria selekcji klonów komórkowych. W przeciwieństwie do poprzedniej zakłada ona możliwość powstania olbrzymiej ilości grup limfocytów gotowych do swoistej — odpowiedzi na określony antygen przed jego wtargnięciem do ustroju. Taka grupa limfocytów zdolnych do odpowiedzi immunologicznej przeciw określonej determinancie antygenowej zwana jest klonem.

Zważywszy, jak olbrzymia jest liczba antygenów, z którymi potencjalnie może wejść w kontakt dany organizm, założenie tej teorii wydaje się na pozór nierealne. Jednak rozważania teoretyczne nie wykluczają tego założenia, a liczne dane eksperymentalne wydają się je potwierdzić. Jeżeli na przykład będziemy inkubować pewien antygen z zawiesiną limfocytów śledziony lub węzła pochodzących od dawcy, który nigdy poprzednio z danym antygenem nie stykał się, to zaobserwujemy interakcję tego antygenu z pewnym określonym odsetkiem limfocytów w tej zawiesinie, a po pewnym czasie produkcję swoistych przeciwciał. Jeżeli natomiast antygen ten wyznakujemy substancją radioaktywną w takim stopniu, że jego ścisły kontakt z komórką powoduje jej zabicie, to inkubacja z wyznakowanym antygenem spowoduje całkowite i trwałe zniesienie odpowiedzi inkubowanych limfocytów na dany antygen przy zachowaniu zdolności do odpowiedzi na inne antygeny. Klon komórek gotowych do swoistej interakcji i odpowiedzi immunologicznej na dany antygen został wyeliminowany z danej populacji limfocytów. Jeżeli antygen zwiążemy na kolumnie z kuleczek szklanych, przez którą przepuścimy następnie zawiesinę limfocytów, to zawiesina ta również zostanie pozbawiona komórek mogących dać swoistą odpowiedź na dany antygen.

Leave a Reply